Οι “γκρίζες ζώνες”, τα νομικά “αγκάθια” και το διπλωματικό παρασκήνιο
Διαστάσεις πολιτικοδικαστικού θρίλερ αποκτά η υπόθεση των οκτώ Τούρκων στρατιωτικών, ενώ εντείνονται οι πιέσεις από την γείτονα χώρα για...
... την παράδοσή τους σε αυτήν.
Όπως αναφέρει το δημοσίευμα του Έθνους της Κυριακής, η μεταφορά των 8 στην Αθήνα από την Αλεξανδρούπολη πυροδότησε διάφορα σενάρια σχετικά με τις αναμενόμενες εξελίξεις γύρω από την υπόθεση, με δεδομένο ότι δεν έχει ακόμα υποβληθεί από την Τουρκία επίσημο αίτημα διά της διπλωματικής οδού για έκδοσή τους, η οποία πάντως δεν είναι καθόλου αυτονόητο ότι θα γίνει δεκτή από την ελληνική Δικαιοσύνη όποτε κι αν υποβληθεί. Νομικοί και δικαστικοί κύκλοι με μεγάλη εμπειρία σε τέτοιες υποθέσεις τονίζουν ότι υπάρχουν πάρα πολλές «γκρίζες ζώνες», αλλά και νομικά «αγκάθια» που καθιστούν εξαιρετικά δύσκολο το να προβλέψει κανείς τι θα γίνει τελικά.
Σε πρώτη φάση οι νομικοί επισημαίνουν ότι η προοπτική τού να γίνουν δεκτά τυχόν αιτήματα έκδοσης των 8 είναι μάλλον «χλωμή», με δεδομένη τη νομολογία του Αρείου Πάγου και του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, ενώ τα πράγματα γίνονται ακόμα δυσκολότερα για τη γείτονα χώρα όσο εξακολουθεί να παίρνει (ή να συζητά) μέτρα που συρρικνώνουν θεμελιώδη δικαιώματα.
Προτεραιότητα έχουν βέβαια τα αιτήματα ασύλου που υπέβαλαν οι Τούρκοι στρατιωτικοί στη χώρα μας, επαναλαμβάνοντας σε όλους τους τόνους πως φοβούνται ότι εάν επιστρέψουν στην Τουρκία, θα κινδυνέψει η σωματική τους ακεραιότητα (λόγω βασανισμών κ.λπ.) και πιθανότατα η ζωή τους.
Ατομικές συνεντεύξεις
Οι αιτήσεις ασύλου που άρχισαν να εξετάζονται στην Αλεξανδρούπολη θα εξεταστούν τώρα με συνέχιση της διαδικασίας λήψης ατομικών συνεντεύξεων καθενός ξεχωριστά, προφανώς από τις αρμόδιες επιτροπές που βρίσκονται στην κεντρική υπηρεσία στην Αθήνα, με τη συμμετοχή στη σύνθεσή τους και διοικητικών δικαστών, που μόλις προστέθηκαν στις σχετικές συνθέσεις, σύμφωνα με πολύ πρόσφατες νομοθετικές ρυθμίσεις.
Αν το αίτημα ασύλου απορριφθεί στην πρωτοβάθμια επιτροπή, υπάρχει δικαίωμα προσφυγής σε δευτεροβάθμια, και αν απορριφθεί και εκεί, υπάρχει δικαίωμα προσφυγής στα διοικητικά δικαστήρια, χωρίς αυτά να είναι υποχρεωμένα να «παγώσουν» τυχόν απόφαση για απέλαση των ενδιαφερομένων.
Η διαδικασία έκδοσης μπορεί να κινηθεί παράλληλα, με την επίσημη υποβολή σχετικών αιτήσεων από την τουρκική πλευρά διά της δικαστικής οδού, αφού πρώτα βγάλει σχετικά εντάλματα η αρμόδια τουρκική εισαγγελία, με σαφή και αναλυτική περιγραφή των πράξεων και των αδικημάτων για τα οποία κατηγορεί τους 8.
Αίσθηση προκαλεί το γεγονός ότι παρά τις εμφανείς (και αφανείς) τουρκικές πιέσεις για παράδοση των 8, δεν έχει ακόμα καταλήξει στις ελληνικές δικαστικές αρχές επίσημο αίτημα έκδοσης, παρά μόνο διάφορες ρηματικές διακοινώσεις, που για τη Δικαιοσύνη έχουν περισσότερο ενημερωτικό χαρακτήρα, όπου αρχικά καταλογιζόταν στους στρατιωτικούς η κλοπή ελικοπτέρου με την κατηγορία της υπεξαίρεσης.
Αν το Εφετείο ή τελικά ο ΑΠ απαντήσει αρνητικά στο αίτημα έκδοσης, τότε το θέμα «κλείνει» και οι 8 δεν παραδίδονται στην Τουρκία, ενώ αντίθετα αν ο ΑΠ ταχθεί υπέρ της έκδοσής τους, τότε τον τελευταίο λόγο θα έχει η κυβέρνηση και τη δύσκολη απόφαση θα πρέπει να πάρει ο υπουργός Δικαιοσύνης. Νομικοί κύκλοι κάνουν λόγο για μια «πολιτικοδικαστική σκακιέρα», όπου θα γίνουν από εδώ και πέρα κινήσεις υψηλού επιπέδου.
Εκτιμώντας οι ίδιοι κύκλοι ότι οι Τούρκοι διαισθάνονται πως πολύ δύσκολα θα μπορούσε να περάσει ένα αίτημα έκδοσης από τα δικαστήρια, δεν αποκλείουν να μην το υποβάλουν προς το παρόν, προτιμώντας να πιέσουν διά της πολιτικής οδού ασφυκτικά (και παρασκηνιακά) προκειμένου τα αρμόδια διοικητικά όργανα να αποκρούσουν τα αιτήματα παροχής ασύλου, κάτι που θεωρούν ευκολότερο να συμβεί.
Στην περίπτωση δε που βγουν τέτοιες απορριπτικές αποφάσεις, τότε ανοίγει ο δρόμος για απέλαση των στρατιωτικών στην Τουρκία (εφόσον συναινεί η Αθήνα), χωρίς να χρειαστεί η πολύ αμφίβολη για τη γείτονα χώρα δικαστική διαδικασία έκδοσης.
Στα νομικά «αγκάθια» της διαδικασίας έκδοσης δια της δικαστικής οδού συγκαταλέγεται το γεγονός ότι η Τουρκία θα βρίσκεται σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης για μερικούς μήνες, ενώ γνωστοποίησε παράλληλα ότι αναστέλλει την εφαρμογή της ΕΣΔΑ (Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου), κάτι που προκάλεσε πανευρωπαϊκά σωρεία διαμαρτυριών, όπως και ανησυχίες για τις αλλεπάλληλες διώξεις και συλλήψεις στρατιωτικών, υπαλλήλων και δικαστών, σε τέτοια συχνότητα και ένταση που μοιάζουν σαν να ήταν έτοιμες από καιρό...
Διαστάσεις πολιτικοδικαστικού θρίλερ αποκτά η υπόθεση των οκτώ Τούρκων στρατιωτικών, ενώ εντείνονται οι πιέσεις από την γείτονα χώρα για...
... την παράδοσή τους σε αυτήν.
Όπως αναφέρει το δημοσίευμα του Έθνους της Κυριακής, η μεταφορά των 8 στην Αθήνα από την Αλεξανδρούπολη πυροδότησε διάφορα σενάρια σχετικά με τις αναμενόμενες εξελίξεις γύρω από την υπόθεση, με δεδομένο ότι δεν έχει ακόμα υποβληθεί από την Τουρκία επίσημο αίτημα διά της διπλωματικής οδού για έκδοσή τους, η οποία πάντως δεν είναι καθόλου αυτονόητο ότι θα γίνει δεκτή από την ελληνική Δικαιοσύνη όποτε κι αν υποβληθεί. Νομικοί και δικαστικοί κύκλοι με μεγάλη εμπειρία σε τέτοιες υποθέσεις τονίζουν ότι υπάρχουν πάρα πολλές «γκρίζες ζώνες», αλλά και νομικά «αγκάθια» που καθιστούν εξαιρετικά δύσκολο το να προβλέψει κανείς τι θα γίνει τελικά.
Σε πρώτη φάση οι νομικοί επισημαίνουν ότι η προοπτική τού να γίνουν δεκτά τυχόν αιτήματα έκδοσης των 8 είναι μάλλον «χλωμή», με δεδομένη τη νομολογία του Αρείου Πάγου και του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων, ενώ τα πράγματα γίνονται ακόμα δυσκολότερα για τη γείτονα χώρα όσο εξακολουθεί να παίρνει (ή να συζητά) μέτρα που συρρικνώνουν θεμελιώδη δικαιώματα.
Προτεραιότητα έχουν βέβαια τα αιτήματα ασύλου που υπέβαλαν οι Τούρκοι στρατιωτικοί στη χώρα μας, επαναλαμβάνοντας σε όλους τους τόνους πως φοβούνται ότι εάν επιστρέψουν στην Τουρκία, θα κινδυνέψει η σωματική τους ακεραιότητα (λόγω βασανισμών κ.λπ.) και πιθανότατα η ζωή τους.
Ατομικές συνεντεύξεις
Οι αιτήσεις ασύλου που άρχισαν να εξετάζονται στην Αλεξανδρούπολη θα εξεταστούν τώρα με συνέχιση της διαδικασίας λήψης ατομικών συνεντεύξεων καθενός ξεχωριστά, προφανώς από τις αρμόδιες επιτροπές που βρίσκονται στην κεντρική υπηρεσία στην Αθήνα, με τη συμμετοχή στη σύνθεσή τους και διοικητικών δικαστών, που μόλις προστέθηκαν στις σχετικές συνθέσεις, σύμφωνα με πολύ πρόσφατες νομοθετικές ρυθμίσεις.
Αν το αίτημα ασύλου απορριφθεί στην πρωτοβάθμια επιτροπή, υπάρχει δικαίωμα προσφυγής σε δευτεροβάθμια, και αν απορριφθεί και εκεί, υπάρχει δικαίωμα προσφυγής στα διοικητικά δικαστήρια, χωρίς αυτά να είναι υποχρεωμένα να «παγώσουν» τυχόν απόφαση για απέλαση των ενδιαφερομένων.
Η διαδικασία έκδοσης μπορεί να κινηθεί παράλληλα, με την επίσημη υποβολή σχετικών αιτήσεων από την τουρκική πλευρά διά της δικαστικής οδού, αφού πρώτα βγάλει σχετικά εντάλματα η αρμόδια τουρκική εισαγγελία, με σαφή και αναλυτική περιγραφή των πράξεων και των αδικημάτων για τα οποία κατηγορεί τους 8.
Αίσθηση προκαλεί το γεγονός ότι παρά τις εμφανείς (και αφανείς) τουρκικές πιέσεις για παράδοση των 8, δεν έχει ακόμα καταλήξει στις ελληνικές δικαστικές αρχές επίσημο αίτημα έκδοσης, παρά μόνο διάφορες ρηματικές διακοινώσεις, που για τη Δικαιοσύνη έχουν περισσότερο ενημερωτικό χαρακτήρα, όπου αρχικά καταλογιζόταν στους στρατιωτικούς η κλοπή ελικοπτέρου με την κατηγορία της υπεξαίρεσης.
Αν το Εφετείο ή τελικά ο ΑΠ απαντήσει αρνητικά στο αίτημα έκδοσης, τότε το θέμα «κλείνει» και οι 8 δεν παραδίδονται στην Τουρκία, ενώ αντίθετα αν ο ΑΠ ταχθεί υπέρ της έκδοσής τους, τότε τον τελευταίο λόγο θα έχει η κυβέρνηση και τη δύσκολη απόφαση θα πρέπει να πάρει ο υπουργός Δικαιοσύνης. Νομικοί κύκλοι κάνουν λόγο για μια «πολιτικοδικαστική σκακιέρα», όπου θα γίνουν από εδώ και πέρα κινήσεις υψηλού επιπέδου.
Εκτιμώντας οι ίδιοι κύκλοι ότι οι Τούρκοι διαισθάνονται πως πολύ δύσκολα θα μπορούσε να περάσει ένα αίτημα έκδοσης από τα δικαστήρια, δεν αποκλείουν να μην το υποβάλουν προς το παρόν, προτιμώντας να πιέσουν διά της πολιτικής οδού ασφυκτικά (και παρασκηνιακά) προκειμένου τα αρμόδια διοικητικά όργανα να αποκρούσουν τα αιτήματα παροχής ασύλου, κάτι που θεωρούν ευκολότερο να συμβεί.
Στην περίπτωση δε που βγουν τέτοιες απορριπτικές αποφάσεις, τότε ανοίγει ο δρόμος για απέλαση των στρατιωτικών στην Τουρκία (εφόσον συναινεί η Αθήνα), χωρίς να χρειαστεί η πολύ αμφίβολη για τη γείτονα χώρα δικαστική διαδικασία έκδοσης.
Στα νομικά «αγκάθια» της διαδικασίας έκδοσης δια της δικαστικής οδού συγκαταλέγεται το γεγονός ότι η Τουρκία θα βρίσκεται σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης για μερικούς μήνες, ενώ γνωστοποίησε παράλληλα ότι αναστέλλει την εφαρμογή της ΕΣΔΑ (Ευρωπαϊκής Σύμβασης Δικαιωμάτων του Ανθρώπου), κάτι που προκάλεσε πανευρωπαϊκά σωρεία διαμαρτυριών, όπως και ανησυχίες για τις αλλεπάλληλες διώξεις και συλλήψεις στρατιωτικών, υπαλλήλων και δικαστών, σε τέτοια συχνότητα και ένταση που μοιάζουν σαν να ήταν έτοιμες από καιρό...
