9 Νοεμβρίου 2014

Σοκάρει το μέγεθος της σπατάλης τροφίμων

Συγκλονίζουν οι αριθμοί σχετικά με τη σπατάλη τροφίμων παγκοσμίως, καθώς δισεκατομμύρια τόνοι λαχανικών και φρούτων πετιούνται, είτε επειδή δεν είναι εμφανίσιμα, είτε...


... επειδή περισσεύουν.

Είναι χαρακτηριστικό ότι πάνω από το 1/3 της παγκόσμιας παραγωγής τροφίμων - περίπου 1,3 δισεκατομμύρια τόνοι - σπαταλάται από τους αγρούς μέχρι τα νοικοκυριά και τα εστιατόρια, επειδή αυτές οι ποσότητες δεν καλύπτουν τα αισθητικά και μόνο κριτήρια της αγοράς.

Την ίδια ώρα, περίπου ένα δισεκατομμύριο άνθρωποι στον κόσμο υποσιτίζονται και θα μπορούσαν να ξεφύγουν από αυτή την κατάσταση με λιγότερο από το ένα τέταρτο των τροφίμων που σπαταλούνται στις ΗΠΑ, το Ηνωμένο Βασίλειο και την Ευρώπη.

Στην Ελλάδα, σύμφωνα με έρευνα του Χαροκόπειου Πανεπιστημίου, κάθε νοικοκυριό σπαταλά 98,9 κιλά τροφικών αποβλήτων ανά άτομο σε ετήσια βάση. Από αυτά, τα περίπου 30 θα μπορούσαν να αποφευχθούν με μικρές αλλαγές στις καθημερινές μας καταναλωτικές συνήθειες.

Έρευνα που υλοποιήθηκε για πρώτη φορά στην Ελλάδα από την Public Issue για λογαριασμό του προγράμματος «Καλύτερη Ζωή» έδειξε ότι το 37% των Ελλήνων σπαταλάει φαγητό τουλάχιστον 1-2 φορές τον μήνα, με τους νέους από 18 -34 ετών να πετάνε τη μεγαλύτερη ποσότητα φαγητού. Στον αντίποδα, οι ηλικίες άνω των 55 πετούν ελάχιστα τρόφιμα.

Για κάθε ευρωπαίο πολίτη, 179 κιλά τροφίμων σπαταλούνται κάθε χρόνο στην αλυσίδα παραγωγής και διανομής τροφίμων αλλά και στο σπίτι. Κάθε Ευρωπαίος καταναλωτής σπαταλάει 76 κιλά τροφίμων ετησίως. Τα Ηνωμένα Έθνη υπολογίζουν ότι αν χρησιμοποιούνταν περισσεύματα τροφίμων για την εκτροφή ζώων αντί για πρωτογενείς τροφές, θα απελευθερώνονταν ποσότητα τροφίμων ικανή να θρέψει επιπλέον 3 δισεκατομμύρια ανθρώπους.

Η εκτροφή γουρουνιών με περισσεύματα τροφίμων θα μείωνε σημαντικά την ανάγκη για 40 εκατομμύρια τόνους σόγιας, που καλλιεργούνται σε τροπικά δάση κάθε χρόνο και εισάγονται στην Ευρώπη από τη Λατινική Αμερική για τη διατροφή του ζωικού κεφαλαίου.

Όλα αυτά τα στοιχεία είδαν το φως της δημοσιότητας, με αφορμή την εκδήλωση «ΜΕ-Νου για 5.000» που συνδιοργανώνουν σήμερα στο Λευκό Πύργο η περιβαλλοντική οργάνωση Feedback και η Θεσσαλονίκη - Ευρωπαϊκή Πρωτεύουσα νεολαίας 2014.

Συγκεκριμένα, απέναντι σε αυτήν την σπάταλη καταναλωτική συμπεριφορά, το Feeding the 5000 -μια παγκόσμια εκστρατεία για την καταπολέμηση της σπατάλης τροφίμων- προσφέρει σήμερα, από τις 11 το πρωί μέχρι τις 4 το απόγευμα, στoν Λευκό Πύργο, ένα λαχταριστό δωρεάν μπριάμ και μια τεράστια φρουτοσαλάτα για 5000 πολίτες φτιαγμένο με ολόφρεσκες πρώτες ύλες που δε θα καταναλώνονταν γιατί δεν έφτασαν στην αγορά λόγω εμφάνισης ή λόγω περισσεύματος.

«Οι λύσεις στο πρόβλημα της σπατάλης τροφίμων είναι εύκολες και μπορούν να εφαρμοστούν άμεσα. Προσφέρουν την ιδανική ευκαιρία να μειώσουμε το περιβαλλοντικό αποτύπωμα της παραγωγής τροφίμων και ταυτόχρονα να αυξήσουμε την πρόσβαση σε τρόφιμα για συνανθρώπους μας που το έχουν ανάγκη» σχολιάζει η Νίκη Χαραλαμποπούλου, διευθύντρια της περιβαλλοντικής οργάνωσης Feedback, που στοχεύει στην κινητοποίηση της διεθνούς κοινότητας για την καταπολέμηση της σπατάλης τροφίμων σε όλα τα στάδια της παραγωγής και κατανάλωσης τροφής.

Η διεθνής οργάνωση Feedback έχει οργανώσει σειρά αντίστοιχων εκδηλώσεων που έχουν ξεκινήσει καμπάνιες σε εθνικό επίπεδο σε πόλεις όπως το Λονδίνο, το Παρίσι, το Άμστερνταμ, τη Νέα Υόρκη, το ‘Οουκλαντ, το Ναϊρόμπι και τη Βαρσοβία. Η εκδήλωση στη Θεσσαλονίκη αποτελεί επίσης μέρος του EU FUSIONS, ενός τετραετούς προγράμματος κατά της σπατάλης τροφίμων στην Ευρώπη.

Ημέρες πριν από την εκδήλωση της Κυριακής εθελοντές υπό το συντονισμό της μη κερδοσκοπικής οργάνωσης «Μπορούμε», που έχει στόχο την μείωση της σπατάλης τροφίμων, μάζεψαν εκατοντάδες κιλά φρέσκων λαχανικών από χωράφια παραγωγών κοντά στη Θεσσαλονίκη, τα οποία θα αφήνονταν να σαπίσουν γιατί δεν ταίριαζαν στα αισθητικά κριτήρια των σουπερμάρκετ.

Η δράση αποτελεί συνεργασία μεταξύ του προγράμματος «Μπορούμε και στο χωράφι» που έχει «διασώσει» χιλιάδες κιλά φρέσκων φρούτων και λαχανικών από ελληνικά χωράφια και του προγράμματος Gleaning Network που στο Ηνωμένο Βασίλειο έχει συλλέξει πάνω από ένα εκατομμύριο μερίδες φρούτων και λαχανικών για ανθρώπους που το έχουν ανάγκη και βοηθά να στηθούν παρόμοια προγράμματα σε Ισπανία, Γαλλία, Βέλγιο και Πολωνία.

Η κύρια αποστολή του «Μπορούμε» είναι η καταπολέμηση της σπατάλης φρέσκου φαγητού στην κοινωνία μας, συνδέοντας τους χορηγούς τροφίμων (εστιατόρια, αρτοποιεία, ξενοδοχεία, κλπ) με ιδρύματα, συσσίτια και κοινωνικές υπηρεσίες της περιοχής τους. Σε μερικούς μήνες και με τη βοήθεια των εθελοντών η οργάνωση έχει κατορθώσει να προσφέρονται περίπου 3.000 μερίδες φαγητού την ημέρα σε συνανθρώπους με ανάγκη, παρά να καταλήγουν στα σκουπίδια.