Σε διάβημα προς το Λονδίνο αναμένεται να προβεί η Λευκωσία, εκφράζοντας την απογοήτευση της αλλά και την έκπληξή της...
... για την παραφωνία του υπουργού Ευρώπης Σερ Άλαν Ντάνκαν, σε σχέση με τις τουρκικές προκλήσεις στη κυπριακή ΑΟΖ.
Ο Βρετανός υπουργός, απαντώντας σε ερώτηση που του υπέβαλε στη Βουλή των Κοινοτήτων ο Βρετανοκύπριος βουλευτής Χαράλαμπος Χαραλάμπους για την παρουσία του τουρκικού πλοίου γεωτρύπανου «Πορθητής» στα δυτικά της Πάφου και εντός των ορίων της ΑΟΖ και της υφαλοκρηπίδας της Κύπρου ανέφερε πως «η θέση του Ηνωμένου Βασιλείου είναι ότι, σύμφωνα με τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας, οι διερευνητικές γεωτρήσεις δεν πρέπει να διεξάγονται σε οποιαδήποτε περιοχή στην οποία η κυριαρχία είναι υπό αμφισβήτηση».
Η θέση αυτή εξέπληξε τη Λευκωσία, καθώς η πρεσβεία της Βρετανίας στη Λευκωσία είχε διατυπώσει νωρίτερα άλλη θέση ευθυγραμμισμένη με αυτή της ΕΕ. Ο Κύπριος υπουργός εξωτερικών που βρίσκεται σε αποστολή στο εξωτερικό, αντέδρασε άμεσα αποστέλλοντας μήνυμα στον Άλαν Ντάνκαν με το οποίο εξέφρασε τη δυσφορία του, ζητώντας εξηγήσεις.
Λίγη ώρα αργότερα ο Κύπριος Πρόεδρος Νίκος Αναστασιάδης σε δήλωση του δεν έκρυψε τον ενόχληση του χαρακτηρίζοντας την δήλωση Ντάνκαν «απαράδεκτη», σημειώνοντας πως θα γίνουν τα δέοντα διαβήματα. Ο κ. Αναστασιάδης σημείωσε πως δεν είναι η πρώτη φορά που ο συγκεκριμένος υπουργός της Βρετανίας συμπεριφέρεται με αυτό τον τρόπο, επιδεικνύοντας παρόμοια στάση και στις σύνοδο του ΟΗΕ στο Κραν Μοντανά.
Αλλοπρόσαλλοι
Διπλωματικές πηγές στη Λευκωσία ανέφεραν, πως το Λονδίνο, ουσιαστικά δεν ενδιαφέρεται για την κατάσταση στη κυπριακή ΑΟΖ καθώς δεν διακυβεύονται βρετανικά συμφέροντα. Παράλληλα φαίνεται πως δεν υπάρχει συνεννόηση μεταξύ του υπουργείου εξωτερικών και του υπουργείου Ευρώπης, αφού το Foreign Office, έχει άλλη στάση.
Οι ίδιες πηγές, χαρακτήριζαν την στάση του Λονδίνου αλλοπρόσαλλη, επισημαίνοντας πως παρόμοια διγλωσσία και ενίοτε πολυγλωσσία παρατηρείται και στο θέμα του Brexit. Όπως όμως και αν έχουν τα πράγματα η θέση της Βρετανίας λαμβάνεται σοβαρά υπόψη για τρεις λόγους.
Ο πρώτος είναι ότι αποτελεί μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ και επηρεάζει καθοριστικά τις εξελίξεις στο Κυπριακό. Ο δεύτερος είναι η ιδιότητα της Βρετανίας ως εγγυήτριας δύναμης της Κύπρου στη βάση των συμφωνιών του 1960 και ο τρίτος, η μόνιμη παρουσία της στο νησί δια των κυρίαρχων στρατιωτικών βάσεων στη Δεκέλεια και στο Ακρωτήρι.
Η Βρετανία, ιστορικώς ακολουθούσε πολιτική που δυσκόλευε τη Κυπριακή Δημοκρατία και την Ελληνοκυπριακή πλευρά, στηρίζοντας θέσεις που εκπορεύονταν από την Άγκυρα με τις οποία διατηρεί άριστες σχέσεις.
Ασπίδα η ΕΕ
Αυτή τη περίοδο η Λευκωσία, αισθάνεται πως θέσεις όπως αυτές του Αλαν Ντάνκαν, δεν βρίσκουν ευήκοα ώτα σε καμία από τις χώρες της ΕΕ, ενώ και οι ΗΠΑ έχουν διατυπώσει αυστηρές συστάσεις προς την Άγκυρα. Η Κυπριακή Κυβέρνηση εκτιμά πως η ΕΕ είναι διατεθειμένη να στηρίξει τη Λευκωσία στο αίτημα της για λήψη μέτρων κατά της Τουρκίας, στην περίπτωση που υλοποιήσει την απειλή γεώτρησης στο σημείο που βρίσκεται ο «Πορθητής».
Παράλληλα εκτιμά πως ο χρόνος που επέλεξε η Άγκυρα να κλιμακώσει την ένταση δεν είναι τυχαίος, καθώς γνωρίζει πως οι χώρες της Ευρώπης βρίσκονται σε προεκλογική περίοδο ενόψει της 26ης Μαΐου, ενώ και η Ευρωπαϊκή Επιτροπή λειτουργεί περίπου ως «υπηρεσιακή» αφού θα αλλάξει σύνθεση μετά τις ευρωεκλογές.
Πάντως η δήλωση της Φεντερίκα Μονγκερίνι για «κατάλληλη απάντηση των 27 σε πλήρη αλληλεγγύη με τη Κυπριακή Δημοκρατία», κατά την Λευκωσία έχει δώσει στίγμα προθέσεων το οποίο, όσο και αν δείχνει ότι αδιαφορεί, το λαμβάνει υπόψη σοβαρά η Άγκυρα.
Το γεγονός της παρουσίας του «Πορθητή» 45 ναυτικά μίλια δυτικά της Πάφου, χωρίς να έχει ξεκινήσει γεώτρηση, καταδεικνύει πως η Τουρκία, μετράει τις αντιδράσεις και αφού εκτιμήσει τη κατάσταση θα προχωρήσει στο επόμενο βήμα.
Εσωτερική κατανάλωση
Πάντως η Λευκωσία, χωρίς να υποτιμά την τουρκική επιθετικότητα, δεν αποκλείει αυτή να υπαγορεύεται και από λόγους που έχουν να κάνουν με την εσωτερική πολιτική κατάσταση στη χώρα και μάλιστα σε μια περίοδο που η οικονομά της βρίσκεται σε ύφεση με κίνδυνο να χρειαστεί προσφυγή στο ΔΝΤ. Το τελευταίο που θα ήθελε ο Ταγίπ Ερντογάν σε μια τέτοια χρονική συγκυρία είναι να φανεί αδύναμος να διαχειριστεί την κατάσταση.
